幽通赋

两汉 班固
系高顼之玄胄兮,氏中叶之炳灵。飖颽风而蝉蜕兮,雄朔野以扬声。皇十纪而鸿渐兮,有羽仪于上京。巨滔天而泯夏兮,考遘愍以行谣。终保己而贻则兮,里上仁之所庐。懿前烈之纯淑兮,穷与达其必济。咨孤蒙之眇眇兮,将圮绝而罔阶。岂余身之足殉兮,违世业之可怀。靖潜处以永思兮,经日月而弥远。匪党人之敢拾兮,庶斯言之不玷。 魂茕茕与神交兮,精诚发于宵寐。梦登山而迥眺兮,觌幽人之仿彿。揽葛藟而授余兮,眷峻谷曰勿坠。吻昕寤而仰思兮,心蒙蒙犹未察。黄神邈而靡质兮,仪遗谶以臆对。曰乘高而胪神兮,道遐通而不迷。葛绵绵于樛木兮,咏南风以为绥。盖惴惴之临深兮,乃二雅之所祗。既讯尔以吉象兮,又申之以炯戒。盍孟晋以迨群兮,辰倏忽其不再。 承灵训其虚徐兮,鎶盘桓而且俟。惟天地之无穷兮,鲜生民之晦在。纷屯邅与蹇连兮,何艰多而智寡。上圣迕而后拔兮,虽群黎之所御。昔卫叔之御昆兮,昆为寇而丧予。管弯弧欲毙仇兮,仇作后而成己。变化故而相诡兮,孰云预其终始!雍造怨而先赏兮,丁繇惠而被戮。栗取吊于逌吉兮,王膺庆于所戚。叛回穴其若兹兮,北叟颇识其倚伏。单治里而外凋兮,张修襮而内逼。聿中和为庶几兮,颜与冉又不得。溺招路以从己兮,谓孔氏犹未可。安慆慆而不萉兮,卒陨身乎世祸。游圣门而靡救兮,虽覆醢其何补?固行行其必凶兮,免盗乱为赖道。形气发于根柢兮,柯叶汇而零茂。恐魍魉之责景兮,羌未得其云已。 黎淳耀于高辛兮,芈强大于南汜。嬴取威于伯仪兮,姜本支乎三趾。既仁得其信然兮,仰天路而同轨。东邻虐而歼仁兮,王合位乎三五。戎女烈而丧孝兮,伯徂归于龙虎。发还师以成命兮,重醉行而自耦。震鳞漦于夏庭兮,匝三正而灭姬。巽羽化于宣宫兮,弥五辟而成灾。道修长而世短兮,夐冥默而不周。胥仍物而鬼诹兮,乃穷宙而达幽。妫巢姜于孺筮兮,旦筭祀于契龟。宣曹兴败于下梦兮,鲁卫名谥于铭谣。妣聆呱而劾石兮,许相理而鞫条。道混成而自然兮,术同原而分流。神先心以定命兮,命随行以消息。斡流迁其不济兮,故遭罹而嬴缩。三栾同于一体兮,虽移易而不忒。洞参差其纷错兮,斯众兆之所惑。周贾荡而贡愤兮,齐死生与祸福。抗爽言以矫情兮,信畏牺而忌鵩。 所贵圣人至论兮,顺天性而断谊。物有欲而不居兮,亦有恶而不避。守孔约而不贰兮,乃輶德而无累。三仁殊于一致兮,夷惠舛而齐声。木偃息以蕃魏兮,申重茧以存荆。纪焚躬以卫上兮,皓颐志而弗倾。侯草木之区别兮,苟能实其必荣。要没世而不朽兮,乃先民之所程。观天网之纮覆兮,实棐谌而相训。谟先圣之大猷兮,亦邻德而助信。虞韶美而仪凤兮,孔忘味于千载。素文信而厎麟兮,汉宾祚于异代。精通灵而感物兮,神动气而入微。养流睇而猿号兮,李虎发而石开。非精诚其焉通兮,苟无实其孰信?操末技犹必然兮,矧耽躬于道真。登孔昊而上下兮,纬群龙之所经。朝贞观而夕化兮,犹諠己而遗形。若胤彭而偕老兮,诉来哲而通情。 乱曰:天造草昧,立性命兮。复心弘道,惟圣贤兮。浑元运物,流不处兮。保身遗名,民之表兮。舍生取谊,以道用兮。忧伤夭物,忝莫痛兮。皓尔太素,曷渝色兮。尚越其几,沦神域兮。
gāo zhī xuán zhòu   shì zhōng zhī bǐng líng yáo kǎi fēng ér chán tuì   xióng shuò yáng shēng huáng shí ér hóng 鸿 jiàn   yǒu shàng jīng tāo tiān ér mǐn xià   kǎo gòu mǐn xíng yáo zhōng bǎo ér   shàng rén zhī suǒ qián liè zhī chún shū   qióng méng zhī miǎo miǎo   jiāng jué ér wǎng jiē shēn zhī xùn   wéi shì zhī huái 怀 jìng qián chù yǒng   jīng yuè ér yuǎn fěi dǎng rén zhī gǎn shí   shù yán zhī diàn
hún qióng qióng shén jiāo   jīng chéng xiāo mèi mèng dēng shān ér jiǒng tiào   yōu rén zhī fǎng 仿 彿 lǎn lěi ér shòu   juàn jùn yuē zhuì wěn xīn ér yǎng   xīn méng méng yóu wèi chá huáng shén miǎo ér zhì   chèn duì yuē chéng gāo ér shén   dào xiá tōng ér mián mián jiū   yǒng nán fēng wéi suí gài zhuì zhuì zhī lín shēn   nǎi èr zhī suǒ zhī xùn ěr xiàng   yòu shēn zhī jiǒng jiè mèng jìn dài qún   chén shū zài
chéng líng xùn   pán huán ér qiě wéi tiān zhī qióng   xiān shēng mín zhī huì zài fēn zhūn zhān jiǎn lián   jiān duō ér zhì guǎ shàng shèng ér hòu   suī qún zhī suǒ wèi shū zhī kūn   kūn wèi kòu ér sàng guǎn wān chóu   chóu zuò hòu ér chéng biàn huà ér xiāng guǐ   shú yún zhōng shǐ   yōng zào yuàn ér xiān shǎng   dīng yáo huì ér bèi diào yōu   wáng yīng qìng suǒ pàn huí xué ruò   běi sǒu shí dān zhì ér wài diāo   zhāng xiū ér nèi zhōng wèi shù   yán rǎn yòu zhāo cóng   wèi kǒng shì yóu wèi ān tāo tāo ér féi   yǔn shēn shì huò yóu shèng mén ér jiù   suī hǎi   xíng xíng xiōng   miǎn dào luàn wèi lài dào xíng gēn   huì ér líng mào kǒng wǎng liǎng zhī jǐng   qiāng wèi yún
chún yào 耀 gāo xīn   qiáng nán yíng wēi   jiāng běn zhī sān zhǐ rén xìn rán   yǎng tiān ér tóng guǐ dōng lín nüè ér jiān rén   wáng wèi sān róng liè ér sàng xiào   guī lóng huán shī chéng mìng   zhòng zuì xíng ér ǒu zhèn lín chí xià tíng   sān zhèng ér miè xùn huà xuān gōng   ér chéng zāi dào xiū cháng ér shì duǎn   xiòng míng ér zhōu réng ér guǐ zōu   nǎi qióng zhòu ér yōu guī cháo jiāng shì   dàn suàn guī xuān cáo xīng bài xià mèng   wèi míng shì míng yáo líng ér shí   xiāng ér tiáo dào hùn chéng ér rán   shù tóng yuán ér fēn liú shén xiān xīn dìng mìng   mìng suí xíng xiāo xi liú qiān   zāo ér yíng suō sān luán tóng   suī ér dòng cēn fēn cuò   zhòng zhào zhī suǒ huò zhōu jiǎ dàng ér gòng fèn   shēng huò kàng shuǎng yán jiáo qing   xìn wèi ér
suǒ guì shèng rén zhì lùn   shùn tiān xìng ér duàn yǒu ér   yǒu è ér shǒu kǒng yuē ér èr   nǎi yóu ér lěi sān rén shū zhì   huì chuǎn ér shēng yǎn fān wèi   shēn chóng jiǎn cún jīng fén gōng wèi shàng   hào zhì ér qīng hóu cǎo zhī bié   gǒu néng shí róng yào shì ér xiǔ   nǎi xiān mín zhī suǒ chéng guān tiān wǎng zhī hóng   shí fěi chén ér xiāng xùn xiān shèng zhī yóu   lín ér zhù xìn sháo měi ér fèng   kǒng wàng wèi qiān zǎi wén xìn ér lín   hàn bīn zuò dài jīng tōng líng ér gǎn   shén dòng ér wēi yǎng liú ér yuán hào   ér shí kāi fēi jīng chéng yān tōng   gǒu shí shú xìn   cāo yóu rán   shěn dān gōng dào zhēn dēng kǒng hào ér shàng xià   wěi qún lóng zhī suǒ jīng cháo zhēn guàn ér huà   yóu xuān ér xíng ruò yìn péng ér xié lǎo   lái zhé ér tōng qíng
luàn yuē   tiān zào cǎo mèi   xìng mìng xīn hóng dào   wéi shèng xián hún yuán yùn   liú chǔ bǎo shēn míng   mín zhī biǎo shě shēng   dào yòng yōu shāng yāo   tiǎn tòng hào ěr tài   shàng yuè   lún shén

简析

  《幽通赋》作于班固家乡安陵,是班固抒发个人思想、情怀的作品。班固很看重这篇性情之作。他将这篇《幽通赋》收入《汉书·叙传》,成为班氏家族史的重要内容。

  《幽通赋》是班固突遭家庭变故之际,对宇宙、历史、人生诸问题的思考,可以视为他青年时代的思想自白书,此赋是其家族盛衰的陈述,更是他发愤著述的誓词。从这篇作品中可以看出班固早年的思想,以及时代思潮留下的印迹。