幽通賦

兩漢 班固
系高頊之玄胄兮,氏中葉之炳靈。颻颽風而蟬蛻兮,雄朔野以揚聲。皇十紀而鴻漸兮,有羽儀於上京。巨滔天而泯夏兮,考遘愍以行謠。終保己而貽則兮,里上仁之所廬。懿前烈之純淑兮,窮與達其必濟。咨孤蒙之眇眇兮,將圮絕而罔階。豈余身之足殉兮,違世業之可懷。靖潛處以永思兮,經日月而彌遠。匪黨人之敢拾兮,庶斯言之不玷。 魂煢煢與神交兮,精誠發於宵寐。夢登山而迥眺兮,覿幽人之仿彿。攬葛藟而授余兮,眷峻谷曰勿墜。吻昕寤而仰思兮,心蒙蒙猶未察。黃神邈而靡質兮,儀遺讖以臆對。曰乘高而臚神兮,道遐通而不迷。葛綿綿於樛木兮,詠南風以為綏。蓋惴惴之臨深兮,乃二雅之所祗。既訊爾以吉象兮,又申之以炯戒。盍孟晉以迨群兮,辰倏忽其不再。 承靈訓其虛徐兮,鎶盤桓而且俟。惟天地之無窮兮,鮮生民之晦在。紛屯邅與蹇連兮,何艱多而智寡。上聖迕而後拔兮,雖群黎之所御。昔衛叔之御昆兮,昆為寇而喪予。管彎弧欲斃仇兮,仇作後而成己。變化故而相詭兮,孰雲預其終始!雍造怨而先賞兮,丁繇惠而被戮。栗取吊於逌吉兮,王膺慶於所戚。叛回穴其若茲兮,北叟頗識其倚伏。單治里而外凋兮,張修襮而內逼。聿中和為庶幾兮,顏與冉又不得。溺招路以從己兮,謂孔氏猶未可。安慆慆而不萉兮,卒隕身乎世禍。游聖門而靡救兮,雖覆醢其何補?固行行其必凶兮,免盜亂為賴道。形氣發於根柢兮,柯葉匯而零茂。恐魍魎之責景兮,羌未得其雲已。 黎淳耀於高辛兮,羋強大於南汜。嬴取威於伯儀兮,姜本支乎三趾。既仁得其信然兮,仰天路而同軌。東鄰虐而殲仁兮,王合位乎三五。戎女烈而喪孝兮,伯徂歸於龍虎。發還師以成命兮,重醉行而自耦。震鱗漦於夏庭兮,匝三正而滅姬。巽羽化於宣宮兮,彌五辟而成災。道修長而世短兮,夐冥默而不周。胥仍物而鬼諏兮,乃窮宙而達幽。媯巢姜於孺筮兮,旦筭祀於契龜。宣曹興敗於下夢兮,魯衛名諡於銘謠。妣聆呱而劾石兮,許相理而鞫條。道混成而自然兮,術同原而分流。神先心以定命兮,命隨行以消息。斡流遷其不濟兮,故遭罹而嬴縮。三欒同於一體兮,雖移易而不忒。洞參差其紛錯兮,斯眾兆之所惑。周賈盪而貢憤兮,齊死生與禍福。抗爽言以矯情兮,信畏犧而忌鵩。 所貴聖人至論兮,順天性而斷誼。物有欲而不居兮,亦有惡而不避。守孔約而不貳兮,乃輶德而無累。三仁殊於一致兮,夷惠舛而齊聲。木偃息以蕃魏兮,申重繭以存荊。紀焚躬以衛上兮,皓頤志而弗傾。侯草木之區別兮,苟能實其必榮。要沒世而不朽兮,乃先民之所程。觀天網之紘覆兮,實棐諶而相訓。謨先聖之大猷兮,亦鄰德而助信。虞韶美而儀鳳兮,孔忘味於千載。素文信而厎麟兮,漢賓祚於異代。精通靈而感物兮,神動氣而入微。養流睇而猿號兮,李虎發而石開。非精誠其焉通兮,苟無實其孰信?操末技猶必然兮,矧耽躬於道真。登孔昊而上下兮,緯群龍之所經。朝貞觀而夕化兮,猶諠己而遺形。若胤彭而偕老兮,訴來哲而通情。 亂曰:天造草昧,立性命兮。復心弘道,惟聖賢兮。渾元運物,流不處兮。保身遺名,民之表兮。捨生取誼,以道用兮。憂傷夭物,忝莫痛兮。皓爾太素,曷渝色兮。尚越其幾,淪神域兮。
gāo zhī xuán zhòu   shì zhōng zhī bǐng líng yáo kǎi fēng ér chán tuì   xióng shuò yáng shēng huáng shí ér hóng jiàn   yǒu shàng jīng tāo tiān ér mǐn xià   kǎo gòu mǐn xíng yáo zhōng bǎo ér   shàng rén zhī suǒ qián liè zhī chún shū   qióng méng zhī miǎo miǎo   jiāng jué ér wǎng jiē shēn zhī xùn   wéi shì zhī huái jìng qián chù yǒng   jīng yuè ér yuǎn fěi dǎng rén zhī gǎn shí   shù yán zhī diàn
hún qióng qióng shén jiāo   jīng chéng xiāo mèi mèng dēng shān ér jiǒng tiào   覿 yōu rén zhī fǎng 仿 彿 lǎn lěi ér shòu   juàn jùn yuē zhuì wěn xīn ér yǎng   xīn méng méng yóu wèi chá huáng shén miǎo ér zhì   chèn duì yuē chéng gāo ér shén   dào xiá tōng ér mián 綿 mián 綿 jiū   yǒng nán fēng wéi suí gài zhuì zhuì zhī lín shēn   nǎi èr zhī suǒ zhī xùn ěr xiàng   yòu shēn zhī jiǒng jiè mèng jìn dài qún   chén shū zài
chéng líng xùn   pán huán ér qiě wéi tiān zhī qióng   xiān shēng mín zhī huì zài fēn zhūn zhān jiǎn lián   jiān duō ér zhì guǎ shàng shèng ér hòu   suī qún zhī suǒ wèi shū zhī kūn   kūn wèi kòu ér sàng guǎn wān chóu   chóu zuò hòu ér chéng biàn huà ér xiāng guǐ   shú yún zhōng shǐ   yōng zào yuàn ér xiān shǎng   dīng yáo huì ér bèi diào yōu   wáng yīng qìng suǒ pàn huí xué ruò   běi sǒu shí dān zhì ér wài diāo   zhāng xiū ér nèi zhōng wèi shù   yán rǎn yòu zhāo cóng   wèi kǒng shì yóu wèi ān tāo tāo ér féi   yǔn shēn shì huò yóu shèng mén ér jiù   suī hǎi   xíng xíng xiōng   miǎn dào luàn wèi lài dào xíng gēn   huì ér líng mào kǒng wǎng liǎng zhī jǐng   qiāng wèi yún
chún yào 耀 gāo xīn   qiáng nán yíng wēi   jiāng běn zhī sān zhǐ rén xìn rán   yǎng tiān ér tóng guǐ dōng lín nüè ér jiān rén   wáng wèi sān róng liè ér sàng xiào   guī lóng huán shī chéng mìng   zhòng zuì xíng ér ǒu zhèn lín chí xià tíng   sān zhèng ér miè xùn huà xuān gōng   ér chéng zāi dào xiū cháng ér shì duǎn   xiòng míng ér zhōu réng ér guǐ zōu   nǎi qióng zhòu ér yōu guī cháo jiāng shì   dàn suàn guī xuān cáo xīng bài xià mèng   wèi míng shì míng yáo líng ér shí   xiāng ér tiáo dào hùn chéng ér rán   shù tóng yuán ér fēn liú shén xiān xīn dìng mìng   mìng suí xíng xiāo xi liú qiān   zāo ér yíng suō sān luán tóng   suī ér dòng cēn fēn cuò   zhòng zhào zhī suǒ huò zhōu jiǎ dàng ér gòng fèn   shēng huò kàng shuǎng yán jiáo qing   xìn wèi ér
suǒ guì shèng rén zhì lùn   shùn tiān xìng ér duàn yǒu ér   yǒu è ér shǒu kǒng yuē ér èr   nǎi yóu ér lěi sān rén shū zhì   huì chuǎn ér shēng yǎn fān wèi   shēn chóng jiǎn cún jīng fén gōng wèi shàng   hào zhì ér qīng hóu cǎo zhī bié   gǒu néng shí róng yào shì ér xiǔ   nǎi xiān mín zhī suǒ chéng guān tiān wǎng zhī hóng   shí fěi chén ér xiāng xùn xiān shèng zhī yóu   lín ér zhù xìn sháo měi ér fèng   kǒng wàng wèi qiān zǎi wén xìn ér lín   hàn bīn zuò dài jīng tōng líng ér gǎn   shén dòng ér wēi yǎng liú ér yuán hào   ér shí kāi fēi jīng chéng yān tōng   gǒu shí shú xìn   cāo yóu rán   shěn dān gōng dào zhēn dēng kǒng hào ér shàng xià   wěi qún lóng zhī suǒ jīng cháo zhēn guàn ér huà   yóu xuān ér xíng ruò yìn péng ér xié lǎo   lái zhé ér tōng qíng
luàn yuē   tiān zào cǎo mèi   xìng mìng xīn hóng dào   wéi shèng xián hún yuán yùn   liú chǔ bǎo shēn míng   mín zhī biǎo shě shēng   dào yòng yōu shāng yāo   tiǎn tòng hào ěr tài   shàng yuè   lún shén

簡析

  《幽通賦》作於班固家鄉安陵,是班固抒發個人思想、情懷的作品。班固很看重這篇性情之作。他將這篇《幽通賦》收入《漢書·敘傳》,成為班氏家族史的重要內容。

  《幽通賦》是班固突遭家庭變故之際,對宇宙、歷史、人生諸問題的思考,可以視為他青年時代的思想自白書,此賦是其家族盛衰的陳述,更是他發憤著述的誓詞。從這篇作品中可以看出班固早年的思想,以及時代思潮留下的印跡。