滩哥石砚歌(有序)

明代 宋濂
朱舍人芾见滩哥石砚禁中,遂摹榻一本,装褫成轴,悬之 书斋,命予作歌,填其空处。 朱君嗜古米黼同,三代彝器藏心胸。 滩哥古砚近获见,惊喜奚翅逢黄琮。 研煤敷纸巧摹榻,访我一一陈始终。 有唐四叶崇象教,梵僧航海来番禺。 手持贝叶写健相,翻译华竺谈玄空。 辞义幽深众莫识,当时授笔唯房融。 砚中淋漓墨花湿,助演真乘诚有功。 爱其厚重为题识,七月七日元神龙。 鬼工雷斧琢削古,天光电影生新容。 袤将四尺广逾半,作镇弗迁犹华嵩。 涉唐入宋岁五百,但见宝气浮晴虹。 南渡群公竞赏识,氏名环列萦秋虫。 朔元虽以实内府,弃置但使烟埃封。 方今圣人重文献,毡蒙舟载来江东。 风磨雨濯露精彩,奉敕舁入文华宫。 宫中日昃万軿暇,侍臣左右咸云从。 紫端玄歙尽斥去,欣然为此同重瞳。 重瞳一顾光照日,天章奎画分纤秾。 有才沉薶恨已久,石如能语夸奇逢。 维昔成周全盛日,兑戈彻衣并大弓。 藏诸天府遗孙子,用以镇国照无穷。 愿将斯砚传万世,什袭不下古鼎钟。 上明文德化八极,下书宽诏苏疲癃。 君方执笔掌纶诰,愿以此言闻帝聪。 老臣作歌在何日,洪武戊午当严冬。
zhū 朱 shè 舍 rén 人 fèi 芾 jiàn 见 tān 滩 gē 哥 shí 石 yàn 砚 jìn 禁 zhōng 中   , suì 遂 mó 摹 tà 榻 yī 一 běn 本   , zhuāng 装 chǐ 褫 chéng 成 zhóu 轴   , xuán 悬 zhī 之
shū 书 zhāi 斋   , mìng 命 yǔ 予 zuò 作 gē 歌   , tián 填 qí 其 kōng 空 chù 处   。
zhū 朱 jūn 君 shì 嗜 gǔ 古 mǐ 米 fǔ 黼 tóng 同   , sān 三 dài 代 yí 彝 qì 器 cáng 藏 xīn 心 xiōng 胸   。
tān 滩 gē 哥 gǔ 古 yàn 砚 jìn 近 huò 获 jiàn 见   , jīng 惊 xǐ 喜 xī 奚 chì 翅 féng 逢 huáng 黄 cóng 琮   。
yán 研 méi 煤 fū 敷 zhǐ 纸 qiǎo 巧 mó 摹 tà 榻   , fǎng 访 wǒ 我 yī 一 yī 一 chén 陈 shǐ 始 zhōng 终   。
yǒu 有 táng 唐 sì 四 yè 叶 chóng 崇 xiàng 象 jiào 教   , fàn 梵 sēng 僧 háng 航 hǎi 海 lái 来 pān 番 yú 禺   。
shǒu 手 chí 持 bèi 贝 yè 叶 xiě 写 jiàn 健 xiāng 相   , fān 翻 yì 译 huá 华 zhú 竺 tán 谈 xuán 玄 kōng 空   。
cí 辞 yì 义 yōu 幽 shēn 深 zhòng 众 mò 莫 shí 识   , dāng 当 shí 时 shòu 授 bǐ 笔 wéi 唯 fáng 房 róng 融   。
yàn 砚 zhōng 中 lín 淋 lí 漓 mò 墨 huā 花 shī 湿   , zhù 助 yǎn 演 zhēn 真 chéng 乘 chéng 诚 yǒu 有 gōng 功   。
ài 爱 qí 其 hòu 厚 zhòng 重 wèi 为 tí 题 shí 识   , qī 七 yuè 月 qī 七 rì 日 yuán 元 shén 神 lóng 龙   。
guǐ 鬼 gōng 工 léi 雷 fǔ 斧 zhuó 琢 xuē 削 gǔ 古   , tiān 天 guāng 光 diàn 电 yǐng 影 shēng 生 xīn 新 róng 容   。
mào 袤 jiāng 将 sì 四 chǐ 尺 guǎng 广 yú 逾 bàn 半   , zuò 作 zhèn 镇 fú 弗 qiān 迁 yóu 犹 huà 华 sōng 嵩   。
shè 涉 táng 唐 rù 入 sòng 宋 suì 岁 wǔ 五 bǎi 百   , dàn 但 jiàn 见 bǎo 宝 qì 气 fú 浮 qíng 晴 hóng 虹   。
nán 南 dù 渡 qún 群 gōng 公 jìng 竞 shǎng 赏 shí 识   , shì 氏 míng 名 huán 环 liè 列 yíng 萦 qiū 秋 chóng 虫   。
shuò 朔 yuán 元 suī 虽 yǐ 以 shí 实 nèi 内 fǔ 府   , qì 弃 zhì 置 dàn 但 shǐ 使 yān 烟 āi 埃 fēng 封   。
fāng 方 jīn 今 shèng 圣 rén 人 chóng 重 wén 文 xiàn 献   , zhān 毡 méng 蒙 zhōu 舟 zài 载 lái 来 jiāng 江 dōng 东   。
fēng 风 mó 磨 yǔ 雨 zhuó 濯 lù 露 jīng 精 cǎi 彩   , fèng 奉 chì 敕 yú 舁 rù 入 wén 文 huá 华 gōng 宫   。
gōng 宫 zhōng 中 rì 日 zè 昃 wàn 万 píng 軿 xiá 暇   , shì 侍 chén 臣 zuǒ 左 yòu 右 xián 咸 yún 云 cóng 从   。
zǐ 紫 duān 端 xuán 玄 shè 歙 jǐn 尽 chì 斥 qù 去   , xīn 欣 rán 然 wèi 为 cǐ 此 tóng 同 zhòng 重 tóng 瞳   。
zhòng 重 tóng 瞳 yī 一 gù 顾 guāng 光 zhào 照 rì 日   , tiān 天 zhāng 章 kuí 奎 huà 画 fēn 分 xiān 纤 nóng 秾   。
yǒu 有 cái 才 chén 沉 mái 薶 hèn 恨 yǐ 已 jiǔ 久   , shí 石 rú 如 néng 能 yǔ 语 kuā 夸 qí 奇 féng 逢   。
wéi 维 xī 昔 chéng 成 zhōu 周 quán 全 shèng 盛 rì 日   , duì 兑 gē 戈 chè 彻 yī 衣 bìng 并 dà 大 gōng 弓   。
cáng 藏 zhū 诸 tiān 天 fǔ 府 yí 遗 sūn 孙 zi 子   , yòng 用 yǐ 以 zhèn 镇 guó 国 zhào 照 wú 无 qióng 穷   。
yuàn 愿 jiāng 将 sī 斯 yàn 砚 chuán 传 wàn 万 shì 世   , shí 什 xí 袭 bù 不 xià 下 gǔ 古 dǐng 鼎 zhōng 钟   。
shàng 上 míng 明 wén 文 dé 德 huà 化 bā 八 jí 极   , xià 下 shū 书 kuān 宽 zhào 诏 sū 苏 pí 疲 lóng 癃   。
jūn 君 fāng 方 zhí 执 bǐ 笔 zhǎng 掌 lún 纶 gào 诰   , yuàn 愿 yǐ 以 cǐ 此 yán 言 wén 闻 dì 帝 cōng 聪   。
lǎo 老 chén 臣 zuò 作 gē 歌 zài 在 hé 何 rì 日   , hóng 洪 wǔ 武 wù 戊 wǔ 午 dāng 当 yán 严 dōng 冬   。