适斋示池水大篇效元白体相答

宋代 楼钥
适斋一片心,它人难与比。 少时发此念,乐施到莫齿。 婚姻成者众,葬埋不知几。 义气追古人,仁风动桑梓。 利益及物物,方便形事事。 先正有此言,源流固有自。 外家有大池,清波照丛桂。 来者不问谁,大小听盈器。 及其旱将涸,一雨复清泚。 我舅为欣然,作诗自言志。 平生欲济人,往往多割己。 向来俸可分,挂冠踰一纪。 心勤力不逮,不得尽如意。 安得有赀财,如此池中水。 来求则应之,吾心斯足矣。 长篇笔余力,亹亹遂满纸。 病足正僵卧,三诵为之起。 韵险不容次,愚言不能止。 公曰汝答我,只用元白体。 公心与天通,言合孟轲氏。 菽粟如水火,此意岂不美。 黄金土同价,但恐无此理。 求水易足用,近止及邻里。 上不过饮食,下亦止濯洗。 求财则无厌,来不问远迩。 应者力已竭,求者殊未已。 有如一富翁,独处百家市。 始焉逐什一,贫富本相济。 余波被四邻,人情皆可喜。 久之责望重,急讼随谤毁。 不言理曲直,但谓富者鄙。 尧舜有至仁,犹病在博施。 所以汉刘德,其言有深旨。 富者民之怨,百万辄散弃。 贫富各有分,取予尤不易。 生长在舅侧,义事熟於耳。 颇亦知为人,缓急力不计。 舅言出於仁,甥言裁以义。 二者若不同,同归於一揆。 爱苟无差等,兼爱几墨子。 岂惟道非中,安有力及此。 仁民与爱物,要自亲亲始。
shì zhāi piàn xīn   rén nán  
shǎo shí niàn   shī dào chǐ 齿  
hūn yīn chéng zhě zhòng   zàng mái zhī  
zhuī rén   rén fēng dòng sāng  
  fāng biàn 便 xíng shì shì  
xiān zhèng yǒu yán   yuán liú yǒu  
wài jiā yǒu chí   qīng zhào cóng guì  
lái zhě wèn shuí   xiǎo tīng yíng  
hàn jiāng   qīng  
jiù wèi xīn rán   zuò shī yán zhì  
píng shēng rén   wǎng wǎng duō  
xiàng lái fèng fēn   guà guān  
xīn qín dǎi   jǐn  
ān yǒu cái   chí zhōng shuǐ  
lái qiú yīng zhī   xīn  
cháng piān   wěi wěi suì mǎn zhǐ  
bìng zhèng jiāng   sān sòng wèi zhī  
yùn xiǎn róng   yán néng zhǐ  
gōng yuē   zhǐ yòng yuán bái  
gōng xīn tiān tōng   yán mèng shì  
shū shuǐ huǒ   měi  
huáng jīn tóng jià   dàn kǒng  
qiú shuǐ yòng   jìn zhǐ lín  
shàng guò yǐn shí   xià zhǐ zhuó  
qiú cái yàn   lái wèn yuǎn ěr  
yīng zhě jié   qiú zhě shū wèi  
yǒu wēng   chǔ bǎi jiā shì  
shǐ yān zhú shí   pín běn xiàng  
bèi lín   rén qíng jiē  
jiǔ zhī wàng zhòng   sòng suí bàng huǐ  
yán zhí   dàn wèi zhě  
yáo shùn yǒu zhì rén   yóu bìng zài shī  
suǒ hàn liú   yán yǒu shēn zhǐ  
zhě mín zhī yuàn   bǎi wàn zhé sàn  
pín yǒu fèn   yóu  
shēng zhǎng zài jiù   shì shú ěr  
zhī wéi rén   huǎn  
jiù yán chū rén   shēng yán cái  
èr zhě ruò tóng   tóng guī kuí  
ài gǒu chà děng   jiān ài  
wéi dào fēi zhōng   ān yǒu  
rén mín ài   yào qīn qīn shǐ