禹陵

清代 袁枚
天地平成始,皇王禪讓終。一人生石紐,萬古辟蠶叢。 玉斗胸垂象,金鞀耳啟聰。尋書齋委宛,受牒作司空。 地險龍門鑿,人功鳥道通。為魚援赤子,幹蠱慰黃熊。 學裸姑徇俗,乘樏又轉蓬。庚辰禽水怪,豎亥步崆峒。 貳負甘雙梏,將軍號百蟲。嘗聞下車泣,忍過羽山東。 破石佳兒出,開山遁甲窮。勤能師睪子,威不赦防風。 息壤波全奠,扶桑日更紅。過門心澹泊,造粉事朦朧。 鑄鼎神奸列,遐方玉帛同。偶然巡越甸,遽爾墮軒弓。 身自跳天上,椑應葬穴中。葛繃煙露冷,陰眄水雲空。 復土來蒼鳥,南風送祝融。江山猶拱侍,廟貌更穹隆。 真冷懷文命,偏枯想聖躬。兩廂環岳牧,九殿拜兒童。 窆石摩挲古,衡碑刻劃工。微臣擎旨酒,不敢獻玄宮。
tiān 天 dì 地 píng 平 chéng 成 shǐ 始   , huáng 皇 wáng 王 shàn 禪 ràng 讓 zhōng 終 。 。 yī 一 rén 人 shēng 生 shí 石 niǔ 紐   , wàn 萬 gǔ 古 pì 辟 cán 蠶 cóng 叢 。 。
yù 玉 dǒu 斗 xiōng 胸 chuí 垂 xiàng 象   , jīn 金 táo 鞀 ěr 耳 qǐ 啟 cōng 聰 。 。 xún 尋 shū 書 zhāi 齋 wěi 委 wǎn 宛   , shòu 受 dié 牒 zuò 作 sī 司 kōng 空 。 。
dì 地 xiǎn 險 lóng 龍 mén 門 záo 鑿   , rén 人 gōng 功 niǎo 鳥 dào 道 tōng 通 。 。 wéi 為 yú 魚 yuán 援 chì 赤 zǐ 子   , gàn 干 gǔ 蠱 wèi 慰 huáng 黃 xióng 熊 。 。
xué 學 luǒ 裸 gū 姑 xùn 徇 sú 俗   , chéng 乘 lěi 樏 yòu 又 zhuǎn 轉 péng 蓬 。 。 gēng 庚 chén 辰 qín 禽 shuǐ 水 guài 怪   , shù 豎 hài 亥 bù 步 kōng 崆 tóng 峒 。 。
èr 貳 fù 負 gān 甘 shuāng 雙 gù 梏   , jiāng 將 jūn 軍 hào 號 bǎi 百 chóng 蟲 。 。 cháng 嘗 wén 聞 xià 下 chē 車 qì 泣   , rěn 忍 guò 過 yǔ 羽 shān 山 dōng 東 。 。
pò 破 shí 石 jiā 佳 ér 兒 chū 出   , kāi 開 shān 山 dùn 遁 jiǎ 甲 qióng 窮 。 。 qín 勤 néng 能 shī 師 yì 睪 zi 子   , wēi 威 bù 不 shè 赦 fáng 防 fēng 風 。 。
xī 息 rǎng 壤 bō 波 quán 全 diàn 奠   , fú 扶 sāng 桑 rì 日 gèng 更 hóng 紅 。 。 guò 過 mén 門 xīn 心 dàn 澹 bó 泊   , zào 造 fěn 粉 shì 事 méng 朦 lóng 朧 。 。
zhù 鑄 dǐng 鼎 shén 神 jiān 奸 liè 列   , xiá 遐 fāng 方 yù 玉 bó 帛 tóng 同 。 。 ǒu 偶 rán 然 xún 巡 yuè 越 diān 甸   , jù 遽 ěr 爾 duò 墮 xuān 軒 gōng 弓 。 。
shēn 身 zì 自 tiào 跳 tiān 天 shàng 上   , bēi 椑 yīng 應 zàng 葬 xué 穴 zhōng 中 。 。 gé 葛 bēng 繃 yān 煙 lù 露 lěng 冷   , yīn 陰 miǎn 眄 shuǐ 水 yún 雲 kōng 空 。 。
fù 復 tǔ 土 lái 來 cāng 蒼 niǎo 鳥   , nán 南 fēng 風 sòng 送 zhù 祝 róng 融 。 。 jiāng 江 shān 山 yóu 猶 gǒng 拱 shì 侍   , miào 廟 mào 貌 gèng 更 qióng 穹 lóng 隆 。 。
zhēn 真 lěng 冷 huái 懷 wén 文 mìng 命   , piān 偏 kū 枯 xiǎng 想 shèng 聖 gōng 躬 。 。 liǎng 兩 xiāng 廂 huán 環 yuè 岳 mù 牧   , jiǔ 九 diàn 殿 bài 拜 ér 兒 tóng 童 。 。
biǎn 窆 shí 石 mā 摩 sā 挲 gǔ 古   , héng 衡 bēi 碑 kè 刻 huá 劃 gōng 工 。 。 wēi 微 chén 臣 qíng 擎 zhǐ 旨 jiǔ 酒   , bù 不 gǎn 敢 xiàn 獻 xuán 玄 gōng 宮 。 。