翁源行
大蜡嶺,小蠟嶺,東南相望兩尖頂。千崖無人野蕉綠,一澗緣山石泉冷。
伊誰置縣當僻源,井邑人廢餘荒村。後來分隸曲江縣,偏與豹狼生子孫。
荒山亘連二百里,六寨獠兵連歲起。韶州號令不知聞,勢力憑凌自傾傂。
一從洪武初設官,路啟旌旂笳鼓喧。蓮塘鎮裡立廨宇,父老歡呼來聚看。
往時養馬如養牛,騰踔山谷夸豪酋。只今買牛還賣馬,棄擲弓刀事耕稼。
今年我從英德來,攀岩歷壑何艱哉。路窮蒲嶺見空豁,白晝陰霾渾不開。
陰風鬼號荒古道,嗟爾遺民真再造。男不事詩書,女不理蠶桑。
草衣蕉布無冬夏,蓬首垢足畏客如麇獐。食儲歲飽一千戶,餘四百石輸官糧。
自言老死不出鄉,官事不生衣食強。三朝作社共殺牲,十室納稼同囷倉。
開畬燒土任耕作,引水激機舂稻粱。榛栗遍秋嶺,旨蓄足冬藏。
月上叱牛日入畢,營求易足本天性,耳目不移非外物。
況聞畏法如畏虎,道路不遺門不拄。雞豚日出散如煙,米粟年登賤於土。
我憐渾樸若可親,豈有毒厲興妖神。由來仁化感木石,宜以禮義開真淳。
君不見銅場惡溪流赤水,八月禾花瘴煙起。秖言北客少生還,寧信土人長不死。
我歌翁源行,聽者莫傷情。丈夫正氣易水土,薄俗可敦渾可清。
便騎黃犢入山去,閒與洞民歌太平。
dà
大
là
蠟
lǐng
嶺
,
xiǎo
小
là
蠟
lǐng
嶺
,
dōng
東
nán
南
xiāng
相
wàng
望
liǎng
兩
jiān
尖
dǐng
頂
qiān
。
yá
千
wú
崖
rén
無
yě
人
jiāo
野
lǜ
蕉
yī
綠
,
jiàn
一
yuán
澗
shān
緣
shí
山
quán
石
lěng
泉
冷
。
yī
伊
shuí
誰
zhì
置
xiàn
縣
dāng
當
pì
僻
yuán
源
,
jǐng
井
yì
邑
rén
人
fèi
廢
yú
餘
huāng
荒
cūn
村
hòu
。
lái
後
fēn
來
lì
分
qǔ
隸
jiāng
曲
xiàn
江
piān
縣
,
yǔ
偏
bào
與
láng
豹
shēng
狼
zǐ
生
sūn
子
孫
。
huāng
荒
shān
山
gèn
亘
lián
連
èr
二
bǎi
百
lǐ
里
,
liù
六
zhài
寨
liáo
獠
bīng
兵
lián
連
suì
歲
qǐ
起
sháo
。
zhōu
韶
hào
州
lìng
號
bù
令
zhī
不
wén
知
shì
聞
,
li
勢
píng
力
líng
憑
zì
凌
qīng
自
zhì
傾
傂
。
yī
一
cóng
從
hóng
洪
wǔ
武
chū
初
shè
設
guān
官
,
lù
路
qǐ
啟
jīng
旌
qí
旂
jiā
笳
gǔ
鼓
xuān
喧
lián
。
táng
蓮
zhèn
塘
lǐ
鎮
lì
里
xiè
立
yǔ
廨
fù
宇
,
lǎo
父
huān
老
hū
歡
lái
呼
jù
來
kàn
聚
看
。
wǎng
往
shí
時
yǎng
養
mǎ
馬
rú
如
yǎng
養
niú
牛
,
téng
騰
chuō
踔
shān
山
gǔ
谷
kuā
夸
háo
豪
qiú
酋
zhī
。
jīn
只
mǎi
今
niú
買
hái
牛
mài
還
mǎ
賣
qì
馬
,
zhì
棄
gōng
擲
dāo
弓
shì
刀
gēng
事
jià
耕
稼
。
jīn
今
nián
年
wǒ
我
cóng
從
yīng
英
dé
德
lái
來
,
pān
攀
yán
岩
lì
歷
hè
壑
hé
何
jiān
艱
zāi
哉
lù
。
qióng
路
pú
窮
lǐng
蒲
jiàn
嶺
kōng
見
huō
空
bái
豁
,
zhòu
白
yīn
晝
mái
陰
hún
霾
bù
渾
kāi
不
開
。
yīn
陰
fēng
風
guǐ
鬼
hào
號
huāng
荒
gǔ
古
dào
道
,
jiē
嗟
ěr
爾
yí
遺
mín
民
zhēn
真
zài
再
zào
造
nán
。
bù
男
shì
不
shī
事
shū
詩
nǚ
書
,
bù
女
lǐ
不
cán
理
sāng
蠶
桑
。
cǎo
草
yī
衣
jiāo
蕉
bù
布
wú
無
dōng
冬
xià
夏
,
péng
蓬
shǒu
首
gòu
垢
zú
足
wèi
畏
kè
客
rú
如
jūn
麇
zhāng
獐
shí
。
chǔ
食
suì
儲
bǎo
歲
yī
飽
qiān
一
hù
千
yú
戶
,
sì
餘
bǎi
四
shí
百
shū
石
guān
輸
liáng
官
糧
。
zì
自
yán
言
lǎo
老
sǐ
死
bù
不
chū
出
xiāng
鄉
,
guān
官
shì
事
bù
不
shēng
生
yī
衣
shí
食
qiáng
強
sān
。
cháo
三
zuò
朝
shè
作
gòng
社
shā
共
shēng
殺
shí
牲
,
shì
十
nà
室
jià
納
tóng
稼
qūn
同
cāng
囷
倉
。
kāi
開
shē
畬
shāo
燒
tǔ
土
rèn
任
gēng
耕
zuò
作
,
yǐn
引
shuǐ
水
jī
激
jī
機
chōng
舂
dào
稻
liáng
粱
zhēn
。
lì
榛
biàn
栗
qiū
遍
lǐng
秋
zhǐ
嶺
,
xù
旨
zú
蓄
dōng
足
cáng
冬
藏
。
yuè
月
shàng
上
chì
叱
niú
牛
rì
日
rù
入
bì
畢
,
yíng
營
qiú
求
yì
易
zú
足
běn
本
tiān
天
xìng
性
,
ěr
耳
mù
目
bù
不
yí
移
fēi
非
wài
外
wù
物
。
kuàng
況
wén
聞
wèi
畏
fǎ
法
rú
如
wèi
畏
hǔ
虎
,
dào
道
lù
路
bù
不
yí
遺
mén
門
bù
不
zhǔ
拄
jī
。
tún
雞
rì
豚
chū
日
sàn
出
rú
散
yān
如
mǐ
煙
,
sù
米
nián
粟
dēng
年
jiàn
登
yú
賤
tǔ
於
土
。
wǒ
我
lián
憐
hún
渾
piáo
朴
ruò
若
kě
可
qīn
親
,
qǐ
豈
yǒu
有
dú
毒
lì
厲
xīng
興
yāo
妖
shén
神
yóu
。
lái
由
rén
來
huà
仁
gǎn
化
mù
感
shí
木
yí
石
,
yǐ
宜
lǐ
以
yì
禮
kāi
義
zhēn
開
chún
真
淳
。
jūn
君
bú
不
jiàn
見
tóng
銅
chǎng
場
è
惡
xī
溪
liú
流
chì
赤
shuǐ
水
,
bā
八
yuè
月
hé
禾
huā
花
zhàng
瘴
yān
煙
qǐ
起
zhī
。
yán
秖
běi
言
kè
北
shǎo
客
shēng
少
huán
生
níng
還
,
xìn
寧
tǔ
信
rén
土
zhǎng
人
bù
長
sǐ
不
死
。
wǒ
我
gē
歌
wēng
翁
yuán
源
xíng
行
,
tīng
聽
zhě
者
mò
莫
shāng
傷
qíng
情
zhàng
。
fū
丈
zhèng
夫
qì
正
yì
氣
shuǐ
易
tǔ
水
báo
土
,
sú
薄
kě
俗
dūn
可
hún
敦
kě
渾
qīng
可
清
。
biàn
便
qí
騎
huáng
黃
dú
犢
rù
入
shān
山
qù
去
,
xián
閒
yǔ
與
dòng
洞
mín
民
gē
歌
tài
太
píng
平
。