天山歌

清代 洪亮吉
地脈至此斷,天山已包天。日月何處棲,總掛青松巔。 窮冬稜稜朔風裂,雪復包山沒山骨。峰形積古誰得窺,上有鴻蒙萬年雪。 天山之石綠如玉,雪與石光皆染綠。半空石墮冰忽開,對面居然落飛瀑。 青松崗頭鼠陸梁,一一竟欲餐天光。沿林弱雉飛不起,經月飽啖松花香。 人行山口雪沒蹤,山腹久已藏春風。始知靈境迥然異,氣候頓與三霄通。 我謂長城不須築,此險天教限沙漠。山南山北爾許長,瀚海黃河茲起伏。 他時逐客倘得還,置家亦象祁連山。控弦縱遜騾騎霍,投筆或似扶風班。 別家近已忘年載,日出滄溟倘家在。連峰偶一望東南,雲氣蒙蒙生腹背。 九州我昔歷險夷,五嶽頂上都標題。南條北條等閒爾,太乙太室輸此奇。 君不見奇鍾塞外天奚取,風力史人猛飛舉。一峰缺處補一雲,人慾出山雲不許。
dì 地 mài 脈 zhì 至 cǐ 此 duàn 斷   , tiān 天 shān 山 yǐ 已 bāo 包 tiān 天 rì 。 yuè 日 hé 月 chǔ 何 qī 處 zǒng 棲   , guà 總 qīng 掛 sōng 青 diān 松   巔   。
qióng 窮 dōng 冬 léng 棱 léng 棱 shuò 朔 fēng 風 liè 裂   , xuě 雪 fù 復 bāo 包 shān 山 méi 沒 shān 山 gǔ 骨 fēng 。 xíng 峰 jī 形 gǔ 積 shuí 古 dé 誰 kuī 得 shàng 窺   , yǒu 上 hóng 有 méng 鴻 wàn 蒙 nián 萬 xuě 年   雪   。
tiān 天 shān 山 zhī 之 shí 石 lǜ 綠 rú 如 yù 玉   , xuě 雪 yǔ 與 shí 石 guāng 光 jiē 皆 rǎn 染 lǜ 綠 bàn 。 kōng 半 shí 空 duò 石 bīng 墮 hū 冰 kāi 忽 duì 開   , miàn 對 jū 面 rán 居 luò 然 fēi 落 pù 飛   瀑   。
qīng 青 sōng 松 gǎng 崗 tóu 頭 shǔ 鼠 lù 陸 liáng 梁   , yī 一 yī 一 jìng 竟 yù 欲 cān 餐 tiān 天 guāng 光 yán 。 lín 沿 ruò 林 zhì 弱 fēi 雉 bù 飛 qǐ 不 jīng 起   , yuè 經 bǎo 月 dàn 飽 sōng 啖 huā 松 xiāng 花   香   。
rén 人 xíng 行 shān 山 kǒu 口 xuě 雪 méi 沒 zōng 蹤   , shān 山 fù 腹 jiǔ 久 yǐ 已 cáng 藏 chūn 春 fēng 風 shǐ 。 zhī 始 líng 知 jìng 靈 jiǒng 境 rán 迥 yì 然 qì 異   , hòu 氣 dùn 候 yǔ 頓 sān 與 xiāo 三 tōng 霄   通   。
wǒ 我 wèi 謂 cháng 長 chéng 城 bù 不 xū 須 zhù 築   , cǐ 此 xiǎn 險 tiān 天 jiào 教 xiàn 限 shā 沙 mò 漠 shān 。 nán 山 shān 南 běi 山 ěr 北 xǔ 爾 cháng 許 hàn 長   , hǎi 瀚 huáng 海 hé 黃 zī 河 qǐ 茲 fú 起   伏   。
tā 他 shí 時 zhú 逐 kè 客 tǎng 倘 dé 得 hái 還   , zhì 置 jiā 家 yì 亦 xiàng 象 qí 祁 lián 連 shān 山 kòng 。 xián 控 zòng 弦 xùn 縱 luó 遜 qí 騾 huò 騎 tóu 霍   , bǐ 投 huò 筆 shì 或 fú 似 fēng 扶 bān 風   班   。
bié 別 jiā 家 jìn 近 yǐ 已 wàng 忘 nián 年 zǎi 載   , rì 日 chū 出 cāng 滄 míng 溟 tǎng 倘 jiā 家 zài 在 lián 。 fēng 連 ǒu 峰 yī 偶 wàng 一 dōng 望 nán 東 yún 南   , qì 雲 méng 氣 méng 蒙 shēng 蒙 fù 生 bèi 腹   背   。
jiǔ 九 zhōu 州 wǒ 我 xī 昔 lì 歷 xiǎn 險 yí 夷   , wǔ 五 yuè 岳 dǐng 頂 shàng 上 dū 都 biāo 標 tí 題 nán 。 tiáo 南 běi 條 tiáo 北 děng 條 xián 等 ěr 閒 tài 爾   , yǐ 太 tài 乙 shì 太 shū 室 cǐ 輸 qí 此   奇   。
jūn 君 bú 不 jiàn 見 qí 奇 zhōng 鍾 sài 塞 wài 外 tiān 天 xī 奚 qǔ 取   , fēng 風 lì 力 shǐ 史 rén 人 měng 猛 fēi 飛 jǔ 舉 yī 。 fēng 一 quē 峰 chù 缺 bǔ 處 yī 補 yún 一 rén 雲   , yù 人 chū 欲 shān 出 yún 山 bù 雲 xǔ 不   許   。