讀通鑑紀事本末·貞觀君臣論治

清代 顒琰
正統屢更易,遭厄如沸湯。上天降英主,戡亂定四方。 偃武脩文德,納諫大度彰。規模實宏遠,治具咸畢張。 不以詐謀用,濁流源豈長。洵為得政要,君作臣之綱。 賜絹保勛舊,豁達勝漢皇。因弓悟治理,情變難盡詳。 偏信受欺蔽,兼聽日熾昌。封建非善政,百藥言實臧。 獄訟關民命,稍忽罹咎殃。集思庶廣益,虛公辨奸良。 卓識止封禪,戒盈刻不遑。貞觀誠令辟,後嗣嗟內荒。
zhèng 正 tǒng 統 lǚ 屢 gēng 更 yì 易   , zāo 遭 è 厄 rú 如 fèi 沸 tāng 湯 shàng 。 tiān 上 jiàng 天 yīng 降 zhǔ 英 kān 主   , luàn 戡 dìng 亂 sì 定 fāng 四   方   。
yǎn 偃 wǔ 武 xiū 脩 wén 文 dé 德   , nà 納 jiàn 諫 dà 大 dù 度 zhāng 彰 guī 。 mó 規 shí 模 hóng 實 yuǎn 宏 zhì 遠   , jù 治 xián 具 bì 咸 zhāng 畢   張   。
bù 不 yǐ 以 zhà 詐 móu 謀 yòng 用   , zhuó 濁 liú 流 yuán 源 qǐ 豈 zhǎng 長 xún 。 wèi 洵 de 為 zhèng 得 yào 政 jūn 要   , zuò 君 chén 作 zhī 臣 gāng 之   綱   。
cì 賜 juàn 絹 bǎo 保 xūn 勛 jiù 舊   , huò 豁 dá 達 shèng 勝 hàn 漢 huáng 皇 yīn 。 gōng 因 wù 弓 zhì 悟 lǐ 治 qíng 理   , biàn 情 nán 變 jǐn 難 xiáng 盡   詳   。
piān 偏 xìn 信 shòu 受 qī 欺 bì 蔽   , jiān 兼 tīng 聽 rì 日 chì 熾 chāng 昌 fēng 。 jiàn 封 fēi 建 shàn 非 zhèng 善 bǎi 政   , yào 百 yán 藥 shí 言 zāng 實   臧   。
yù 獄 sòng 訟 guān 關 mín 民 mìng 命   , shāo 稍 hū 忽 lí 罹 jiù 咎 yāng 殃 jí 。 sī 集 shù 思 guǎng 庶 yì 廣 xū 益   , gōng 虛 biàn 公 jiān 辨 liáng 奸   良   。
zhuó 卓 shí 識 zhǐ 止 fēng 封 shàn 禪   , jiè 戒 yíng 盈 kè 刻 bù 不 huáng 遑 zhēn 。 guàn 貞 chéng 觀 lìng 誠 pì 令 hòu 辟   , sì 後 jiē 嗣 nèi 嗟 huāng 內   荒   。