题带经而锄图

清代 丘逢甲
生不愿作读书万卷髯东坡,富贵竟付春梦婆;黄州锄麦不得饱,儋州借笠空行歌。 亦不愿作白木长镵杜陵叟,饥驱茧足荒山走;戴笠吟诗太瘦生,许身稷契终何有? 图中者谁笠盖头,岸然道貌清且修。带经而锄偶然耳,宁必便与古人古事争千秋? 笠圆象天锄治地,手中之书道人事。大布单衣不掩骭,独立苍茫岂无意? 萧萧落木寒岩冬,眼看雷雨回春容。躬耕南阳诵梁父,莫道当今无卧龙。
shēng 生 bù 不 yuàn 愿 zuò 作 dú 读 shū 书 wàn 万 juàn 卷 rán 髯 dōng 东 pō 坡   , fù 富 guì 贵 jìng 竟 fù 付 chūn 春 mèng 梦 pó 婆   ; huáng 黄 zhōu 州 chú 锄 mài 麦 bù 不 dé 得 bǎo 饱   , dān 儋 zhōu 州 jiè 借 lì 笠 kōng 空 xíng 行 gē 歌   。
yì 亦 bù 不 yuàn 愿 zuò 作 bái 白 mù 木 cháng 长 chán 镵 dù 杜 líng 陵 sǒu 叟   , jī 饥 qū 驱 jiǎn 茧 zú 足 huāng 荒 shān 山 zǒu 走   ; dài 戴 lì 笠 yín 吟 shī 诗 tài 太 shòu 瘦 shēng 生   , xǔ 许 shēn 身 jì 稷 qì 契 zhōng 终 hé 何 yǒu 有   ?
tú 图 zhōng 中 zhě 者 shuí 谁 lì 笠 gài 盖 tóu 头   , àn 岸 rán 然 dào 道 mào 貌 qīng 清 qiě 且 xiū 修 dài 。 jīng 带 ér 经 chú 而 ǒu 锄 rán 偶 ěr 然 níng 耳   , bì 宁 biàn 必 yǔ 便 gǔ 与 rén 古 gǔ 人 shì 古 zhēng 事 qiān 争 qiū 千   秋   ?
lì 笠 yuán 圆 xiàng 象 tiān 天 chú 锄 zhì 治 dì 地   , shǒu 手 zhōng 中 zhī 之 shū 书 dào 道 rén 人 shì 事 dà 。 bù 大 dān 布 yī 单 bù 衣 yǎn 不 gàn 掩 dú 骭   , lì 独 cāng 立 máng 苍 qǐ 茫 wú 岂 yì 无   意   ?
xiāo 萧 xiāo 萧 luò 落 mù 木 hán 寒 yán 岩 dōng 冬   , yǎn 眼 kàn 看 léi 雷 yǔ 雨 huí 回 chūn 春 róng 容 gōng 。 gēng 躬 nán 耕 yáng 南 sòng 阳 liáng 诵 fù 梁 mò 父   , dào 莫 dāng 道 jīn 当 wú 今 wò 无 lóng 卧   龙   。