太山篇

元代 杨维桢
巍乎高哉,太山之山三万八千丈兮,五岳之伯、万山之宗。 上有云官、霞伯、明皇、玉女、金台、石室高重重。 三十六天第一洞,是为蓬玄太空之上穹。 上帝赐以金箧之玉策,司命下土开群蒙。 自从崇伯子受命告厥功,至今七十二君坛壝留遗踪。 触石之云可以一朝雨,封突起,化作海岛二十金芙蓉。 三神尚有刘郎记,五官不受秦皇封。 东方有岩名日观,羊角而上千万盘屈始窥大门小户之天聪。 黄河西来如线走其下,齐州九点烟灭蒙。 秦观见长安,吴观见会稽,周观见洛嵩,圣人登之天下小似东龟蒙。 夜闻巨灵荡蹋西华峰,流血下染洪河红。 嵩高不生帝王佐,常山蛇怪两首而三瞳。 天上金乌下倒景,大星僭晓芒角流妖峰。 铁道人手持一雌一雄双铁龙,骑龙天关叩天语,夜拜日驾五色披祥虹。 天封地禅礼数绝,征兵三度谣嵩童。 博陆侯,狄梁公,虞渊取日扶桑东。 太阳当天天下白,照见地下虮虱金头虫。 金头虫,如蠛蠓。
wēi 巍 hū 乎 gāo 高 zāi 哉   , tài 太 shān 山 zhī 之 shān 山 sān 三 wàn 万 bā 八 qiān 千 zhàng 丈 xī 兮   , wǔ 五 yuè 岳 zhī 之 bó 伯 wàn 、 shān 万 zhī 山 zōng 之   宗   。
shàng 上 yǒu 有 yún 云 guān 官 xiá 、 bó 霞 míng 伯 huáng 、 yù 明 nǚ 皇 jīn 、 tái 玉 shí 女 shì 、 gāo 金 chóng 台 chóng 、   石   室   高   重   重   。
sān 三 shí 十 liù 六 tiān 天 dì 第 yī 一 dòng 洞   , shì 是 wèi 为 péng 蓬 xuán 玄 tài 太 kōng 空 zhī 之 shàng 上 qióng 穹   。
shàng 上 dì 帝 cì 赐 yǐ 以 jīn 金 qiè 箧 zhī 之 yù 玉 cè 策   , sī 司 mìng 命 xià 下 tǔ 土 kāi 开 qún 群 méng 蒙   。
zì 自 cóng 从 chóng 崇 bǎi 伯 zǐ 子 shòu 受 mìng 命 gào 告 jué 厥 gōng 功   , zhì 至 jīn 今 qī 七 shí 十 èr 二 jūn 君 tán 坛 wěi 壝 liú 留 yí 遗 zōng 踪   。
chù 触 shí 石 zhī 之 yún 云 kě 可 yǐ 以 yī 一 zhāo 朝 yǔ 雨   , fēng 封 tū 突 qǐ 起   , huà 化 zuò 作 hǎi 海 dǎo 岛 èr 二 shí 十 jīn 金 fú 芙 róng 蓉   。
sān 三 shén 神 shàng 尚 yǒu 有 liú 刘 láng 郎 jì 记   , wǔ 五 guān 官 bù 不 shòu 受 qín 秦 huáng 皇 fēng 封   。
dōng 东 fāng 方 yǒu 有 yán 岩 míng 名 rì 日 guān 观   , yáng 羊 jiǎo 角 ér 而 shàng 上 qiān 千 wàn 万 pán 盘 qū 屈 shǐ 始 kuī 窥 dà 大 mén 门 xiǎo 小 hù 户 zhī 之 tiān 天 cōng 聪   。
huáng 黄 hé 河 xī 西 lái 来 rú 如 xiàn 线 zǒu 走 qí 其 xià 下   , qí 齐 zhōu 州 jiǔ 九 diǎn 点 yān 烟 miè 灭 méng 蒙   。
qín 秦 guān 观 jiàn 见 cháng 长 ān 安   , wú 吴 guān 观 jiàn 见 kuài 会 jī 稽   , zhōu 周 guān 观 jiàn 见 luò 洛 sōng 嵩   , shèng 圣 rén 人 dēng 登 zhī 之 tiān 天 xià 下 xiǎo 小 shì 似 dōng 东 guī 龟 méng 蒙   。
yè 夜 wén 闻 jù 巨 líng 灵 dàng 荡 tà 蹋 xī 西 huá 华 fēng 峰   , liú 流 xiě 血 xià 下 rǎn 染 hóng 洪 hé 河 hóng 红   。
sōng 嵩 gāo 高 bù 不 shēng 生 dì 帝 wáng 王 zuǒ 佐   , cháng 常 shān 山 shé 蛇 guài 怪 liǎng 两 shǒu 首 ér 而 sān 三 tóng 瞳   。
tiān 天 shàng 上 jīn 金 wū 乌 xià 下 dǎo 倒 jǐng 景   , dà 大 xīng 星 jiàn 僭 xiǎo 晓 máng 芒 jiǎo 角 liú 流 yāo 妖 fēng 峰   。
tiě 铁 dào 道 rén 人 shǒu 手 chí 持 yī 一 cí 雌 yī 一 xióng 雄 shuāng 双 tiě 铁 lóng 龙   , qí 骑 lóng 龙 tiān 天 guān 关 kòu 叩 tiān 天 yǔ 语   , yè 夜 bài 拜 rì 日 jià 驾 wǔ 五 sè 色 pī 披 xiáng 祥 hóng 虹   。
tiān 天 fēng 封 dì 地 chán 禅 lǐ 礼 shù 数 jué 绝   , zhēng 征 bīng 兵 sān 三 dù 度 yáo 谣 sōng 嵩 tóng 童   。
bó 博 lù 陆 hóu 侯   , dí 狄 liáng 梁 gōng 公   , yú 虞 yuān 渊 qǔ 取 rì 日 fú 扶 sāng 桑 dōng 东   。
tài 太 yang 阳 dàng 当 tiān 天 tiān 天 xià 下 bái 白   , zhào 照 jiàn 见 dì 地 xià 下 jī 虮 shī 虱 jīn 金 tóu 头 chóng 虫   。
jīn 金 tóu 头 chóng 虫   , rú 如 miè 蠛 měng 蠓   。