苦哉行

明代 刘基
鸡不可使守门,狗不可使司晨。驱车梁弱水,日暮空悲辛。 我欲乘风谒阊阖,虹蜺弥天云雾合。九关虎豹森骇人,长跪陈辞阍不荅。 错石作玙璠,鬼神惊见欺。截梁为欂栌,般垂拊膺泪交颐。 冲风结玄冰,道恶不可履。巫咸上天去,泽冻神蓍死。 我欲竟此曲,此曲多苦声。鸿雁向天北,因之寄遐情。
jī 鸡 bù 不 kě 可 shǐ 使 shǒu 守 mén 门   , gǒu 狗 bù 不 kě 可 shǐ 使 sī 司 chén 晨 。 。 qū 驱 chē 车 liáng 梁 ruò 弱 shuǐ 水   , rì 日 mù 暮 kōng 空 bēi 悲 xīn 辛 。 。
wǒ 我 yù 欲 chéng 乘 fēng 风 yè 谒 chāng 阊 hé 阖   , hóng 虹 ní 蜺 mí 弥 tiān 天 yún 云 wù 雾 hé 合 。 。 jiǔ 九 guān 关 hǔ 虎 bào 豹 sēn 森 hài 骇 rén 人   , cháng 长 guì 跪 chén 陈 cí 辞 hūn 阍 bù 不 dā 荅 。 。
cuò 错 shí 石 zuò 作 yú 玙 fán 璠   , guǐ 鬼 shén 神 jīng 惊 jiàn 见 qī 欺 。 。 jié 截 liáng 梁 wèi 为 bó 欂 lú 栌   , bān 般 chuí 垂 fǔ 拊 yīng 膺 lèi 泪 jiāo 交 yí 颐 。 。
chōng 冲 fēng 风 jié 结 xuán 玄 bīng 冰   , dào 道 è 恶 bù 不 kě 可 lǚ 履 。 。 wū 巫 xián 咸 shàng 上 tiān 天 qù 去   , zé 泽 dòng 冻 shén 神 shī 蓍 sǐ 死 。 。
wǒ 我 yù 欲 jìng 竟 cǐ 此 qū 曲   , cǐ 此 qū 曲 duō 多 kǔ 苦 shēng 声 。 。 hóng 鸿 yàn 雁 xiàng 向 tiān 天 běi 北   , yīn 因 zhī 之 jì 寄 xiá 遐 qíng 情 。 。