鹅湖夜坐书怀

宋代 陆游
士生始堕地,弧矢志四方。 岂若彼妇女,龊龊藏闺房。 我行环万里,险阻真备尝。 昔者戍南郑,秦山郁苍苍。 铁衣卧枕戈,睡觉身满霜,官虽备幕府,气实先颜行。 拥马涉沮水,飞鹰上中梁,劲酒举数斗,壮士不能当。 马鞍挂狐兔,燔炙百步香,拔剑切大肉,哆然如饿狼。 时时登高望,指顾无咸阳。 一朝去军中,十载客道傍,看花身落魄,对酒色凄凉,去年忝号召,五月触瞿唐,青衫暗欲尽,入对衰涕滂。 今年复诏下,鸿雁初南翔,俯仰未阅岁,上恩实非常。 夜宿鹅湖寺,槁叶投客床。 寒灯照不寐,抚枕慨以慷。 李靖闻征辽,病惫更激昂;裴度请讨蔡,奏事犹衷创。 我亦思报国,梦绕古战场。
shì 士 shēng 生 shǐ 始 duò 堕 dì 地   , hú 弧 shǐ 矢 zhì 志 sì 四 fāng 方   。
qǐ 岂 ruò 若 bǐ 彼 fù 妇 nǚ 女   , chuò 龊 chuò 龊 cáng 藏 guī 闺 fáng 房   。
wǒ 我 xíng 行 huán 环 wàn 万 lǐ 里   , xiǎn 险 zǔ 阻 zhēn 真 bèi 备 cháng 尝   。
xī 昔 zhě 者 shù 戍 nán 南 zhèng 郑   , qín 秦 shān 山 yù 郁 cāng 苍 cāng 苍   。
tiě 铁 yī 衣 wò 卧 zhěn 枕 gē 戈   , shuì 睡 jiào 觉 shēn 身 mǎn 满 shuāng 霜   , guān 官 suī 虽 bèi 备 mù 幕 fǔ 府   , qì 气 shí 实 xiān 先 yán 颜 xíng 行   。
yōng 拥 mǎ 马 shè 涉 jǔ 沮 shuǐ 水   , fēi 飞 yīng 鹰 shàng 上 zhōng 中 liáng 梁   , jìn 劲 jiǔ 酒 jǔ 举 shù 数 dòu 斗   , zhuàng 壮 shì 士 bù 不 néng 能 dāng 当   。
mǎ 马 ān 鞍 guà 挂 hú 狐 tù 兔   , fán 燔 zhì 炙 bǎi 百 bù 步 xiāng 香   , bá 拔 jiàn 剑 qiè 切 dà 大 ròu 肉   , duō 哆 rán 然 rú 如 è 饿 láng 狼   。
shí 时 shí 时 dēng 登 gāo 高 wàng 望   , zhǐ 指 gù 顾 wú 无 xián 咸 yáng 阳   。
yī 一 zhāo 朝 qù 去 jūn 军 zhōng 中   , shí 十 zài 载 kè 客 dào 道 bàng 傍   , kàn 看 huā 花 shēn 身 luò 落 pò 魄   , duì 对 jiǔ 酒 sè 色 qī 凄 liáng 凉   , qù 去 nián 年 tiǎn 忝 hào 号 zhào 召   , wǔ 五 yuè 月 chù 触 qú 瞿 táng 唐   , qīng 青 shān 衫 àn 暗 yù 欲 jǐn 尽   , rù 入 duì 对 shuāi 衰 tì 涕 pāng 滂   。
jīn 今 nián 年 fù 复 zhào 诏 xià 下   , hóng 鸿 yàn 雁 chū 初 nán 南 xiáng 翔   , fǔ 俯 yǎng 仰 wèi 未 yuè 阅 suì 岁   , shàng 上 ēn 恩 shí 实 fēi 非 cháng 常   。
yè 夜 sù 宿 é 鹅 hú 湖 sì 寺   , gǎo 槁 yè 叶 tóu 投 kè 客 chuáng 床   。
hán 寒 dēng 灯 zhào 照 bú 不 mèi 寐   , fǔ 抚 zhěn 枕 kǎi 慨 yǐ 以 kāng 慷   。
lǐ 李 jìng 靖 wén 闻 zhēng 征 liáo 辽   , bìng 病 bèi 惫 gèng 更 jī 激 áng 昂   ; péi 裴 dù 度 qǐng 请 tǎo 讨 cài 蔡   , zòu 奏 shì 事 yóu 犹 zhōng 衷 chuàng 创   。
wǒ 我 yì 亦 sī 思 bào 报 guó 国   , mèng 梦 rào 绕 gǔ 古 zhàn 战 chǎng 场   。