寓意詩五首

唐代 白居易
豫樟生深山,七年而後知。挺高二百尺,本末皆十圍。 天子建明堂,此材獨中規。匠人執斤墨,采度將有期。 孟冬草木枯,烈火燎山陂。疾風吹猛焰,從根燒到枝。 養材三十年,方成棟樑姿。一朝為灰燼,柯葉無孑遺。 地雖生爾材,天不與爾時。不如糞土英,猶有人掇之。 已矣勿重陳,重陳令人悲。不悲焚燒苦,但悲採用遲。 赫赫京內史,炎炎中書郎。昨傳征拜日,恩賜頗殊常。 貂冠水蒼玉,紫綬黃金章。佩服身未暖,已聞竄遐荒。 親戚不得別,吞聲泣路旁。賓客亦已散,門前雀羅張。 富貴來不久,倏如瓦溝霜。權勢去尤速,瞥若石火光。 不如守貧賤,貧賤可久長。傳語宦遊子,且來歸故鄉。 促織不成章,提壺但聞聲。嗟哉蟲與鳥,無實有虛名。 與君定交日,久要如弟兄。何以示誠信,白水指為盟。 雲雨一為別,飛沉兩難並。君為得風鵬,我為失水鯨。 音信日已疏,恩分日已輕。窮通尚如此,何況死與生。 乃知擇交難,須有知人明。莫將山上松,結托水上萍。 翩翩兩玄鳥,本是同巢燕。分飛來幾時,秋夏炎涼變。 一宿蓬蓽廬,一棲明光殿。偶因銜泥處,復得重相見。 彼矜杏梁貴,此嗟茅棟賤。眼看秋社至,兩處俱難戀。 所託各暫時,胡為相嘆羨。 婆娑園中樹,根株大合圍。蠢爾樹間蟲,形質一何微。 孰謂蟲之微,蟲蠹已無期。孰謂樹之大,花葉有衰時。 花衰夏未實,葉病秋先萎。樹心半為土,觀者安得知。 借問蟲何在,在身不在枝。借問蟲何食,食心不食皮。 豈無啄木鳥,觜長將何為。
zhāng shēng shēn shān   nián ér hòu zhī tǐng gāo èr bǎi chǐ   běn jiē shí wéi
tiān jiàn míng táng   cái zhōng guī jiàng rén zhí jīn   cǎi jiāng yǒu
mèng dōng cǎo   liè huǒ liǎo shān bēi fēng chuī měng yàn   cóng gēn shāo dào zhī
yǎng cái sān shí nián   fāng chéng dòng liáng 姿 zhāo wèi huī jìn   jié
suī shēng ěr cái   tiān ěr shí fèn yīng   yóu yǒu rén duō zhī
zhòng chén   zhòng chén lìng rén bēi bēi fén shāo   dàn bēi cǎi yòng chí
jīng nèi shǐ   yán yán zhōng shū láng zuó chuán zhēng bài   ēn shū cháng
diāo guān shuǐ cāng   shòu huáng jīn zhāng pèi shēn wèi nuǎn   wén cuàn xiá huāng
qīn bié   tūn shēng páng bīn sàn   mén qián què luó zhāng
guì lái jiǔ   shū gōu shuāng quán shì yóu   piē ruò shí huǒ guāng
shǒu pín jiàn   pín jiàn jiǔ cháng chuán huàn yóu   qiě lái guī xiāng
zhī chéng zhāng   dàn wén shēng jiē zāi chóng niǎo   shí yǒu míng
jūn dìng jiāo   jiǔ yào xiōng shì chéng xìn   bái shuǐ zhǐ wèi méng
yún wéi bié   fēi chén liǎng nán bìng jūn wèi fēng péng   wèi shī shuǐ jīng
yīn xìn shū   ēn fēn qīng qióng tōng shàng   kuàng shēng
nǎi zhī jiāo nán   yǒu zhī rén míng jiāng shān shàng sōng   jié tuō shuǐ shàng píng
piān piān liǎng xuán niǎo   běn shì tóng cháo yàn fēn fēi lái shí   qiū xià yán liáng biàn
xiǔ 宿 péng   míng guāng diàn 殿 ǒu yīn xián chù   zhòng xiāng jiàn
jīn xìng liáng guì   jiē máo dòng jiàn yǎn kàn qiū shè zhì   liǎng chù nán liàn
suǒ tuō zàn shí   wéi xiāng tàn xiàn
suō yuán zhōng shù   gēn zhū wéi chǔn ěr shù jiān chóng   xíng zhì wēi
shú wèi chóng zhī wēi   chóng shú wèi shù zhī   huā yǒu shuāi shí
huā shuāi xià wèi shí   bìng qiū xiān wēi shù xīn bàn wèi   guān zhě ān zhī
jiè wèn chóng zài   zài shēn zài zhī jiè wèn chóng shí   shí xīn shí
zhuó niǎo   zhǎng jiāng wéi