驛馬行

清代 林則徐
有馬有馬官所司,絆之欲動不忍騎。骨立皮乾死灰色,哪得控縱施鞭箠。 生初豈乏颯爽姿,可憐郵傳長奔馳。昨日甫從異縣至,至今不得辭韁轡。 曾被朝廷豢養恩,筋力雖憊奚敢言。所嗟飢腸轆轤轉,只有血淚相和吞。 側聞駕曹重考牧,帑給芻錢廩供菽。可憐虛耗大官糧,盡飽閒人圉人腹。 況復馬草民所輸,征草不已草價俱。廄間槽空食有無,徒以微畜勤縣符。 吁嗟乎,官道天寒齧霜雪,昔日蘭筋今日裂。臨風也擬一悲嘶,生命不齊向誰說? 君不見,太行神驥鹽車驅,立仗無聲三品芻。
yǒu 有 mǎ 馬 yǒu 有 mǎ 馬 guān 官 suǒ 所 sī 司   , bàn 絆 zhī 之 yù 欲 dòng 動 bù 不 rěn 忍 qí 騎 。 。 gǔ 骨 lì 立 pí 皮 qián 乾 sǐ 死 huī 灰 sè 色   , nǎ 哪 dé 得 kòng 控 zòng 縱 shī 施 biān 鞭 chuí 箠 。 。
shēng 生 chū 初 qǐ 豈 fá 乏 sà 颯 shuǎng 爽 zī 姿   , kě 可 lián 憐 yóu 郵 chuán 傳 zhǎng 長 bēn 奔 chí 馳 。 。 zuó 昨 rì 日 fǔ 甫 cóng 從 yì 異 xiàn 縣 zhì 至   , zhì 至 jīn 今 bù 不 dé 得 cí 辭 jiāng 韁 pèi 轡 。 。
céng 曾 bèi 被 cháo 朝 tíng 廷 huàn 豢 yǎng 養 ēn 恩   , jīn 筋 lì 力 suī 雖 bèi 憊 xī 奚 gǎn 敢 yán 言 。 。 suǒ 所 jiē 嗟 jī 飢 cháng 腸 lù 轆 lu 轤 zhuǎn 轉   , zhǐ 只 yǒu 有 xuè 血 lèi 淚 xiāng 相 hè 和 tūn 吞 。 。
cè 側 wén 聞 jià 駕 cáo 曹 zhòng 重 kǎo 考 mù 牧   , tǎng 帑 gěi 給 chú 芻 qián 錢 lǐn 廩 gōng 供 shū 菽 。 。 kě 可 lián 憐 xū 虛 hào 耗 dà 大 guān 官 liáng 糧   , jìn 盡 bǎo 飽 xián 閒 rén 人 yǔ 圉 rén 人 fù 腹 。 。
kuàng 況 fù 復 mǎ 馬 cǎo 草 mín 民 suǒ 所 shū 輸   , zhēng 征 cǎo 草 bù 不 yǐ 已 cǎo 草 jià 價 jù 俱 。 。 jiù 廄 jiān 間 cáo 槽 kōng 空 shí 食 yǒu 有 wú 無   , tú 徒 yǐ 以 wēi 微 chù 畜 qín 勤 xiàn 縣 fú 符 。 。
yù 吁 jiē 嗟 hū 乎   , guān 官 dào 道 tiān 天 hán 寒 niè 齧 shuāng 霜 xuě 雪   , xī 昔 rì 日 lán 蘭 jīn 筋 jīn 今 rì 日 liè 裂 。 。 lín 臨 fēng 風 yě 也 nǐ 擬 yī 一 bēi 悲 sī 嘶   , shēng 生 mìng 命 bù 不 qí 齊 xiàng 向 shuí 誰 shuō 說   ?
jūn 君 bú 不 jiàn 見   , tài 太 xíng 行 shén 神 jì 驥 yán 鹽 chē 車 qū 驅   , lì 立 zhàng 仗 wú 無 shēng 聲 sān 三 pǐn 品 chú 芻 。 。