夏秋積雨歲用大祲長言紀實

宋代 衛宗武
四月五月淫澇積,噬齧丘垤吞原隰。 匪惟為沼盪為陂,萬頃秧雲泯無跡。 攢雅聯尾空飛翻,化鰲為城難障塞。 五湖三泖俗貫通,當接重江勢洄潏。 茅茨比屋何可存,谷麥千金不論直。 懦夫全室葬魚腹,強者呼做作蟊賊。 閉糴成風牢莫回,勸分有令徒無益。 間存壠畝護余苗,曾不什一於千百。 旱赤堅栗刈未齊,晚紅{左禾右罷}稏苞欲實。 飢農競喜新谷收,一飽充腸雲可必。 夫何八月天瓢傾,其來震盪而飄忽。 勢如陣馬奔不停,銀溜浪浪欲穿石。 直疑群龍翻九河,小山搖撼大山兀。 須臾泛溢滿中庭,平地如淵深計尺。 明朝清進駐變白波,浩浩湯湯彌甚昔。 積陰為冷不堪收,殆類鴻蒙未開闢。 又如歷代政昏蒙,熏如宇宙成幽墨。 飈旋霧塞晝冥冥,常俾蒼生氣湮鬱。 檐間點滴無時乾,猶幸滂沱間霂霢。 登場惟苦禾耳生,棲畝尚有禾頭出。 深虞袞袞傾盆來,已壞垂成價目滅沒。 大家蓋藏悉已空,猶恐有司徵斂急。 若使租無斗斛收,卒歲輸官何自給。 貧家薪桂米逾珠,待哺嗸嗸並日食。 若使粒價更涌騰,寧不枕藉為溝瘠。 彼蒼亦必憫時艱,忍視斯民至斯極。 我念民窮作此歌,歌此能令鬼神泣。 鬼神為我訴之天,天豈不惟民是恤。 似聞誥下驅六丁,翦夷水怪殲群慝。 怒霆笑電悉屏除,抉雲推上紅輪日。 更願陽烏溥至仁,大放光明照幽仄。 郁者斯通枉者伸,頓蘇民氣舒民力。 洪波卷空九土晞,多稼穰穰登黍稷。 庶令千里免阻飢,可反愁邦為樂國。
yuè yuè yín lào   shì niè qiū dié tūn yuán  
fěi wéi wèi zhǎo dàng wèi bēi   wàn qǐng yāng yún mǐn  
zǎn lián wěi kōng fēi fān   huà áo wèi chéng nán zhàng sāi  
sān mǎo guàn tōng   dāng jiē zhòng jiāng shì huí jué  
máo cún   mài qiān jīn lùn zhí  
nuò quán shì zàng   qiáng zhě zuò zuo máo zéi  
chéng fēng láo huí   quàn fēn yǒu lìng  
jiān cún lǒng miáo   céng shí qiān bǎi  
hàn chì jiān wèi   wǎn hóng   { zuǒ yòu   } bāo shí  
nóng jìng xīn shōu   bǎo chōng cháng yún  
yuè tiān piáo qīng   lái zhèn dàng ér piāo  
shì zhèn bēn tíng   yín liū làng làng chuān 穿 shí  
zhí qún lóng fān jiǔ   xiǎo shān yáo hàn shān  
fàn mǎn 滿 zhōng tíng   píng yuān shēn chǐ  
míng cháo qīng jìn zhù biàn bái   hào hào shāng shāng shén  
yīn wèi lěng kān shōu   dài lèi hóng méng wèi kāi  
yòu dài zhèng hūn mēng   xūn zhòu chéng yōu  
biāo xuán sāi zhòu míng míng   cháng cāng shēng yān  
yán jiān diǎn shí qián   yóu xìng pāng tuó jiān mài  
dēng chǎng wéi ěr shēng   shàng yǒu tóu chū  
shēn gǔn gǔn qīng pén lái   huài chuí chéng jià miè  
jiā gài cáng kōng   yóu kǒng yǒu zhēng liǎn  
ruò shǐ 使 dòu shōu   suì shū guān  
pín jiā xīn guì zhū   dài áo áo bìng shí  
ruò shǐ 使 jià gèng yǒng téng   níng zhěn jiè wèi gōu  
cāng mǐn shí jiān   rěn shì mín zhì  
niàn mín qióng zuò   néng lìng guǐ shén  
guǐ shén wèi zhī tiān   tiān wéi mín shì  
shì wén gào xià liù dīng   jiǎn shuǐ guài jiān qún  
tíng xiào diàn bǐng chú   jué yún tuī shàng hóng lún  
gèng yuàn yáng zhì rén   fàng guāng míng zhào yōu  
zhě tōng wǎng zhě shēn   dùn mín shū mín  
hóng juǎn kōng jiǔ   duō jià rǎng rǎng dēng shǔ  
shù lìng qiān miǎn   fǎn chóu bāng wéi guó