送廣東夏廉憲

明代 丘浚
當寧念遠氓,塗炭日以極。詔柬在廷臣,往振風紀職。 僉曰御史某,秉德剛且直。屬耳按江右,風聲甚煇赫。 兵政既以舉,吏弊亦以革。謠言聞遠近,公論推第一。 無如斯人可,拜手答明敕。天子曰命哉,超授三品秩。 天語重丁寧,綸命光舄奕。百僚無間言,相見咸唶唶。 而我嶺南人,喜幸倍千百。預為鄉人喜,從此得蘇息。 特恩許乘傳,陛辭行有日。走也官禁近,早有半面識。 中心久有懷,臨分忍緘默。聊為陳本末,幸與垂採擇。 惟茲東廣地,富麗自古昔。秦初巳內附,漢後益廣斥。 東西數千里,十郡六十邑。衛所錯其間,小大五十七。 憶昔全盛時,承平久寧謐。家家有蓋藏,人人各安適。 土著少流徙,世業足資給。士族尚詩禮,農家務耕織。 先期輸賦稅,俛首供力役。民不受箠楚,兵不識鋒鏑。 行旅不齎糧,遠出不待吉。昏夜絕剽竊,歉歲無行乞。 況復天氣暄,地利多所獲。三冬著薴衣,五月收新植。 山畬少污萊,水田有潮汐。舟游泛滄茫,火種燒屴崱。 曉包趁墟飯,晴著登山屐。海錯富蚌蜆,家畜剩豚鴄。 文木生山林,珍貨來番舶。荔奴然火樹,橘柚垂金實。 間右食素封,田圃盛嘉植。愛身寧破產,終訟羞珥筆。 遐邇總安恬,公私舉豐殖。溯彼廿年前,長吏恣胸臆。 厚利動其中,甘言誘其側。欺彼民柔愚,藐茲地遐僻。 遂決禮義防,大肆搏噬力。把臂褫其衣,抉口奪之食。 溪壑填不滿,氣燄撲難熄。上下相師成,前後遞沿襲。 豈雲無鷹鸇,方自為蟊螣。天門遠萬里,無地訴冤抑。 致令仁厚性,化作兇險質。弄兵潢池中,延息苟旦夕。 外邪尋即除,中虛遂成疾。蠢茲洞中猺,窺伺乘間隙。 始惟掠近地,稍稍出復匿。跡彼素脆愞,頓異戎與貊。 制伏本非艱,而我狃安逸。武冑恥言兵,文吏諱申賊。 縱虎出薄林,延鬼入居宅。路有橫草虞,關無一夫扼。 長驅捲村落,乘夜盜城壁。豈彼智有餘,乃我法不立。 歲歲轉猖披,邊境遭轥轢。脅從日漸多,徒類日增益。 居民就流散,人煙渺蕭瑟。巳身不自恤,何暇問家室。 田蕪乏犢耕,井渫無人汲。萬家春草青,一望秋地赤。 禾麻種殆絕,雞犬聲亦寂。昏雨鬼火青,涼月死骨白。 內地幸苟免,因之困供億。相扇咸弗靖,濡沬聊戢戢。 方今堯舜朝,大臣總皋稷。萬國俱時雍,一方獨艱阨。 鼎魚姑假喘,穴蟻難藏跡。行當見掃平,腥穢永蕩滌。 卻愁火燃岡,罔辨玉與石。差爾嶺徼人,罹此殊可惜。 賈父來每晚,謝令去不亟。由來非一朝,往者何嗟及。 幸茲天日開,光景方昭熠。草木回生意,山川增秀色。 福星離紫垣,甘雨隨舟軾。指日下須江,持節鎮南國。 先聲一以聞,父老歡以泣。迎拜古道旁,應以手加額。 願言明使君,代天布仁德。為我招殘魂,為我肉枯骼。 為我作保障,為我剪荊棘。為我開喉吻,為我插羽翼。 生者受我廛,死者與我椑。一夫或失所,孰非使君責。 使君今巳行,行行去須急。齊民正倒懸,異類尚反仄。 如病望醫師,如旱望雨澤。寄聲報吾人,此公古難得。 瘴海行將清,貪泉不能惑。佇看凋弊區,復作全盛域。
dāng zhù niàn yuǎn máng   tàn zhào jiǎn zài tíng chén wǎng   zhèn fēng zhí    
qiān yuē shǐ mǒu   bǐng gāng qiě zhí zhǔ ěr àn jiāng yòu fēng   shēng shén huī    
bīng zhèng   yáo yán wén yuǎn jìn gōng   lùn tuī    
rén   bài shǒu míng chì tiān yuē mìng zāi chāo   shòu sān pǐn zhì    
tiān zhòng dīng níng   lún mìng guāng bǎi liáo jiàn yán xiāng   jiàn xián jiè jiè    
ér lǐng nán rén   xìng bèi qiān bǎi wèi xiāng rén cóng      
ēn chéng chuán   xíng yǒu zǒu guān jìn jìn zǎo   yǒu bàn miàn shí    
zhōng xīn jiǔ yǒu huái   lín fēn rěn jiān liáo wèi chén běn xìng   chuí cǎi    
wéi dōng guǎng   qín chū nèi hàn   hòu guǎng chì    
dōng 西 shù qiān   shí jùn liù shí wèi suǒ cuò jiān xiǎo   shí    
quán shèng shí   chéng píng jiǔ níng jiā jiā yǒu gài cáng rén   rén ān shì    
zhù shǎo liú   shì gěi shì shàng shī nóng   jiā gēng zhī    
xiān shū shuì   shǒu gōng mín shòu chuí chǔ bīng   shí fēng    
xíng liáng   yuǎn chū dài hūn jué piāo qiè qiàn   suì xíng    
kuàng tiān xuān   duō suǒ huò sān dōng zhù níng   yuè shōu xīn zhí    
shān shē shǎo lái   shuǐ tián yǒu cháo zhōu yóu fàn cāng máng huǒ   zhǒng shāo    
xiǎo bāo chèn fàn   qíng zhù dēng shān hǎi cuò bàng xiǎn jiā   chù shèng tún    
wén shēng shān lín   zhēn huò lái fān rán huǒ shù   yòu chuí jīn shí    
jiān yòu shí fēng   tián shèng jiā zhí ài shēn níng chǎn zhōng   sòng xiū ěr    
xiá ěr zǒng ān tián   gōng fēng zhí niàn nián 廿 qián zhǎng   xiōng    
hòu dòng zhōng   gān yán yòu mín róu miǎo   xiá    
suì jué fáng   shì chǐ jué   kǒu duó zhī shí    
tián mǎn 滿   yàn nán shàng xià xiāng shī chéng qián   hòu yán 沿    
yún yīng zhān   fāng wèi máo tiān mén yuǎn wàn   yuān    
zhì lìng rén hòu xìng   huà zuò xiōng xiǎn zhì nòng bīng huáng chí zhōng yán   gǒu dàn    
wài xié xún chú   zhōng suì chéng chǔn dòng zhōng yáo kuī   chéng jiàn    
shǐ wéi lüè jìn   shāo shāo chū cuì nuò dùn   róng    
zhì běn fēi jiān   ér niǔ ān zhòu chǐ yán bīng wén   huì shēn zéi    
zòng chū báo lín   yán guǐ zhái yǒu héng cǎo guān   è    
cháng juǎn cūn luò   chéng dào chéng zhì yǒu nǎi      
suì suì zhuǎn chāng   biān jìng zāo lìn xié cóng jiàn duō   lèi zēng    
mín jiù liú sàn   rén yān miǎo xiāo shēn   xiá wèn jiā shì    
tián gēng   jǐng xiè rén wàn jiā chūn cǎo qīng   wàng qiū chì    
zhǒng dài jué   quǎn shēng hūn guǐ huǒ qīng liáng   yuè bái    
nèi xìng gǒu miǎn   yīn zhī kùn gòng xiāng shàn xián jìng   mèi liáo    
fāng jīn yáo shùn cháo   chén zǒng gāo wàn guó shí yōng   fāng jiān è    
dǐng jiǎ chuǎn   xué nán cáng háng dāng jiàn sǎo píng xīng   huì yǒng dàng    
què chóu huǒ rán gāng   wǎng biàn shí chà ěr lǐng jiǎo rén   shū    
jiǎ lái měi wǎn   xiè lìng yóu lái fēi zhāo wǎng   zhě jiē    
xìng tiān kāi   guāng jǐng fāng zhāo cǎo huí shēng shān   chuān zēng xiù    
xīng yuán   gān suí zhōu shì zhǐ xià jiāng chí   jié zhèn nán guó    
xiān shēng wén   lǎo huān yíng bài dào páng yīng   shǒu jiā é    
yuàn yán míng shǐ 使 jūn   dài tiān rén wèi zhāo cán hún wèi   ròu    
wèi zuò bǎo zhàng   wèi jiǎn jīng wèi kāi hóu wěn wèi   chā    
shēng zhě shòu chán   zhě bēi huò shī suǒ shú   fēi shǐ jūn 使    
shǐ 使 jūn jīn xíng   xíng xíng mín zhèng dào xuán   lèi shàng fǎn    
bìng wàng shī   hàn wàng shēng bào rén   gōng nán de    
zhàng hǎi xíng jiāng qīng   tān quán néng huò zhù kàn diāo   zuò quán shèng