和楊掾月蝕篇

宋代 徐積
元豐之元歲戊午,斗柄斜指西南維。月行赤道日南陸,營丘分野星虛危。 昨夕既望復今夕,盛若不損盈不虧。安知變起在頃刻,突如有物侵其肌。 其始色變甚蒼黃,須臾赤黑相合離。良久煙焰極薰燎,一團白玉燒為灰。 黃琮蒼璧不可辨,枯株死兔將安歸。孰烏其吻吞巨皿,孰丹其汗流墨池。 如食非食始為薄,有物無物不可知。蝦蟆何物敢張口,麒麟何故敢爭鬥。 是何星曜敢侵犯,自是其形不可久。君不見對月數眉毛,須臾引臂不見手。 嗟籲天上之神物,乃有如此事。所蔽至甚不可解,凶而家室亡而身。 不然借使幸而免,後世譏笑遭惡名。君不見漢朝賈生文有餘,其心大勇其才疏。 當時如必用其術,紛紛不免危其軀。鼌錯堂堂蔽於刻,公孫規規蔽於諛。 谷永之才蔽權勢,有若鷹犬供指呼。霍光雖賢亦有蔽,何不早去顯與馮子都。 劉歆致位為國師,豈若揚雄久以為大夫。蔽於太高李膺輩,蔽於已甚陳蕃徒。 竇武不斷蔽可痛,柬之不忍蔽可吁。王允所蔽在無權,荀彧所蔽不早圖。 蕭瑀之蔽入於佞,王衍之蔽失之虛。牛李雖奇蔽朋黨,機雲雖俊蔽附趨。 王導蔽怨殺周顗,遂良蔽誣殺劉洎。崔浩蔽強殺其身,所蔽若此甚可畏。 我愛安世真朴忠,匿名遠世歸至公。有私見求堅不許,以私求謝絕不通。 諸葛武侯為將相,心跡皎然無所枉。有罪至親而必誅,有功雖讎而必賞。 謝安知婿王國寶,不以身蔽能辨早。人心自是說而服,不顧四肢與肝腦。 苻堅之師號百萬,一戰而北若摧槁。我吟此篇不足錄,卻憶唐衢忠義哭。 古人今人何擇焉,大抵人心蔽多欲。月之所蔽惟須臾,須臾蔽去明如初。 人之所蔽何太甚,至於終身不悟不可除。月乎月乎,明哉明哉。 善去其蔽,何速之如。君子法之,所以改過。賢者法之,所以知非。 勇決之徒,所以奮發。感慨之徒,所以噓欷。我雖老且病,齪齪無所為。 猶能對月吟歌詩,安得慷慨之士如桓伊,把笛為予吹。
yuán fēng zhī yuán suì   dǒu bǐng xié zhǐ 西 nán wéi yuè xíng chì dào nán yíng   qiū fēn xīng wēi    
zuó wàng jīn   shèng ruò sǔn yíng kuī ān zhī biàn zài qǐng   yǒu qīn    
shǐ biàn shén cāng huáng   chì hēi xiāng liáng jiǔ yān yàn xūn liáo   tuán bái shāo wèi huī    
huáng cóng cāng biàn   zhū jiāng ān guī shú wěn tūn mǐn shú   dān hàn liú chí    
shí fēi shí shǐ wèi báo   yǒu zhī gǎn zhāng kǒu   lín gǎn zhēng dòu    
shì xīng yào gǎn qīn fàn   shì xíng jiǔ jūn jiàn duì yuè shù méi mao   yǐn jiàn shǒu    
jiē tiān shàng zhī shén   nǎi yǒu shì suǒ zhì shén jiě xiōng   ér jiā shì wáng ér shēn    
rán jiè shǐ 使 xìng ér miǎn   hòu shì xiào zāo è míng jūn jiàn hàn cháo jiǎ shēng wén yǒu   xīn yǒng cái shū    
dāng shí yòng shù   fēn fēn miǎn wēi cháo cuò táng táng gōng   sūn guī guī    
yǒng zhī cái quán shì   yǒu ruò yīng quǎn gōng zhǐ huò guāng suī xián yǒu   zǎo xiǎn féng dōu    
liú xīn zhì wèi wèi guó shī   ruò yáng xióng jiǔ wéi dài tài gāo yīng bèi   shèn chén fān    
dòu duàn tòng   jiǎn zhī rěn wáng yǔn suǒ zài quán xún   suǒ zǎo    
xiāo zhī nìng   wáng yǎn zhī shī zhī niú suī péng dǎng   yún suī jùn    
wáng dǎo yuàn shā zhōu   suì liáng shā liú cuī hào qiáng shā shēn suǒ   ruò shén wèi    
ài ān shì zhēn zhōng   míng yuǎn shì guī zhì gōng yǒu jiàn qiú jiān   qiú xiè jué tōng    
zhū hóu wèi jiàng xiàng   xīn jiǎo rán suǒ wǎng yǒu zuì zhì qīn ér zhū yǒu   gōng suī chóu ér shǎng    
xiè ān zhī 婿 wáng guó bǎo   shēn néng biàn zǎo rén xīn shì shuō ér   zhī gān nǎo    
jiān zhī shī hào bǎi wàn   zhàn ér běi ruò cuī gǎo yín piān què   táng zhōng    
rén jīn rén yān   rén xīn duō yuè zhī suǒ wéi   míng chū    
rén zhī suǒ tài shèn   zhì zhōng shēn chú yuè yuè míng   zāi míng zāi    
shàn   zhī jūn zi zhī suǒ   gǎi guò xián zhě zhī suǒ   zhī fēi      
yǒng jué zhī   suǒ fèn gǎn kǎi zhī suǒ   suī lǎo qiě bìng chuò chuò   suǒ wéi      
yóu néng duì yuè yín shī   ān kāng kǎi zhī shì huán   wèi chuī