過枯河

元代 吳澄
高堂出郭二舍近,午憩東陽安樂鎮。雙堤對峙似城牆,中坳一道如壕圳。 驅車下坂抵坳行,低平盡處還復登。半坳一門字斗大,濱鹽滄鹽兩分界。 不知此是古黃河,且行且顧心疑怪。前詢父老為予言,河北山東此處分。 濱隸河南滄隸北,河流已改界仍存。古河來自白馬渡,東過開州城下去。 遂入滄河越魯河,入海當年猶此處。自從六七十年來,南趨梁汴會於淮。 河患古來兗州極,今日兗州河道塞。憶昔初通禹貢時,道元漁仲遍參稽。 萬語千言俱紙上,親見親聞今指掌。振古黃河北道流,漸漸南移天地秋。 今徑與淮同入海,北行無用濟河舟。世事古今大奇變,豈但蓬萊更清淺。 他年欲續《山海經》,聊述此詩紀聞見。
gāo 高 táng 堂 chū 出 guō 郭 èr 二 shè 舍 jìn 近   , wǔ 午 qì 憩 dōng 東 yáng 陽 ān 安 lè 樂 zhèn 鎮 shuāng 。 dī 雙 duì 堤 zhì 對 shì 峙 chéng 似 qiáng 城 zhōng 牆   , ào 中 yī 坳 dào 一 rú 道 háo 如 zhèn 壕   圳   。
qū 驅 chē 車 xià 下 bǎn 坂 dǐ 抵 ào 坳 xíng 行   , dī 低 píng 平 jǐn 盡 chù 處 hái 還 fù 復 dēng 登 bàn 。 ào 半 yī 坳 mén 一 zì 門 dǒu 字 dà 斗 bīn 大   , yán 濱 cāng 鹽 yán 滄 liǎng 鹽 fēn 兩 jiè 分   界   。
bù 不 zhī 知 cǐ 此 shì 是 gǔ 古 huáng 黃 hé 河   , qiě 且 xíng 行 qiě 且 gù 顧 xīn 心 yí 疑 guài 怪 qián 。 xún 前 fù 詢 lǎo 父 wèi 老 yǔ 為 yán 予 hé 言   , běi 河 shān 北 dōng 山 cǐ 東 chǔ 此 fèn 處   分   。
bīn 濱 lì 隸 hé 河 nán 南 cāng 滄 lì 隸 běi 北   , hé 河 liú 流 yǐ 已 gǎi 改 jiè 界 réng 仍 cún 存 gǔ 。 hé 古 lái 河 zì 來 bái 自 mǎ 白 dù 馬 dōng 渡   , guò 東 kāi 過 zhōu 開 chéng 州 xià 城 qù 下   去   。
suì 遂 rù 入 cāng 滄 hé 河 yuè 越 lǔ 魯 hé 河   , rù 入 hǎi 海 dāng 當 nián 年 yóu 猶 cǐ 此 chù 處 zì 。 cóng 自 liù 從 qī 六 shí 七 nián 十 lái 年 nán 來   , qū 南 liáng 趨 biàn 梁 huì 汴 yú 會 huái 於   淮   。
hé 河 huàn 患 gǔ 古 lái 來 yǎn 兗 zhōu 州 jí 極   , jīn 今 rì 日 yǎn 兗 zhōu 州 hé 河 dào 道 sāi 塞 yì 。 xī 憶 chū 昔 tōng 初 yǔ 通 gòng 禹 shí 貢 dào 時   , yuán 道 yú 元 zhòng 漁 biàn 仲 cān 遍 jī 參   稽   。
wàn 萬 yǔ 語 qiān 千 yán 言 jù 俱 zhǐ 紙 shàng 上   , qīn 親 jiàn 見 qīn 親 wén 聞 jīn 今 zhǐ 指 zhǎng 掌 zhèn 。 gǔ 振 huáng 古 hé 黃 běi 河 dào 北 liú 道 jiàn 流   , jiàn 漸 nán 漸 yí 南 tiān 移 dì 天 qiū 地   秋   。
jīn 今 jìng 徑 yǔ 與 huái 淮 tóng 同 rù 入 hǎi 海   , běi 北 xíng 行 wú 無 yòng 用 jì 濟 hé 河 zhōu 舟 shì 。 shì 世 gǔ 事 jīn 古 dà 今 qí 大 biàn 奇 qǐ 變   , dàn 豈 péng 但 lái 蓬 gèng 萊 qīng 更 qiǎn 清   淺   。
tā 他 nián 年 yù 欲 xù 續 shān 《 hǎi 山 jīng 海 liáo 經 shù 》   , cǐ 聊 shī 述 jì 此 wén 詩 jiàn 紀   聞   見   。